Nowe przepisy DBA i VBAR

KK AL-Dulaimi • 7 lipca 2024

Nowe przepisy dla samozatrudnionych: lepsza ochrona przed fikcyjnym samozatrudnieniem czy nadmierna regulacja?

Witamy na moim blogu!

Dziś poruszymy ważny temat dotyczący nowych przepisów dla samozatrudnionych w Holandii. Nowo mianowany minister ds. społecznych i zatrudnienia, Eddy van Hijum, już teraz ma przed sobą wiele wyzwań, w tym nadchodzące egzekwowanie ustawy DBA od 1 stycznia. Jej celem jest ograniczenie liczby fikcyjnych samozatrudnionych. Dodatkowo, firmy będą musiały zmierzyć się z nową ustawą VBAR, która może być jeszcze bardziej restrykcyjna. Przyjrzyjmy się bliżej tym regulacjom.

O co chodzi w nowych przepisach?

Mowa o dwóch różnych ustawach: ustawie o deregulacji oceny stosunków pracy (DBA) oraz ustawie o wyjaśnieniu oceny stosunków pracy i domniemaniu prawnym (VBAR).

Ustawa DBA, która obowiązuje już od dłuższego czasu, określa kryteria pozwalające stwierdzić, czy ktoś jest fikcyjnie samozatrudniony. Kluczowym aspektem jest tu, czy freelancer pracuje pod nadzorem pracodawcy, na przykład czy zleceniodawca może decydować, z kim pracuje, gdzie i jak długo.

Celem ustawy jest określenie, kto jest prawdziwym przedsiębiorcą, a kto powinien być traktowany jako pracownik etatowy.

Jeszcze nie wprowadzona ustawa VBAR ma na celu dalsze wyjaśnienie stosunków pracy. Ponadto, wprowadza minimalną stawkę godzinową w wysokości 33 euro. Osoby zarabiające mniej będą mogły łatwiej dochodzić swoich praw jako pracownicy.

Jak doszło do powstania nowych przepisów?

W maju 2016 roku wprowadzono ustawę DBA, ponieważ liczba samozatrudnionych gwałtownie rosła. Korzystanie z usług samozatrudnionych wiązało się z pewnymi korzyściami podatkowymi, które nie były dostępne dla pracowników etatowych. Wcześniej istniała deklaracja stosunku pracy (VAR), w której freelancer oświadczał, że nie jest zatrudniony na stałe.

"Wiedziało się wtedy, że ktoś przez rok będzie pracował jako samozatrudniony i nie było naliczanych zaległych podatków od wynagrodzeń przez Urząd Skarbowy," mówi Niels van der Neut, wykładowca uniwersytecki (UvA), który obronił doktorat na temat samozatrudnionych. "Jednak rzeczywistość często wyglądała inaczej, potrzebne było bardziej elastyczne podejście."

W ciągu ośmiu lat od wprowadzenia ustawy egzekwowanie surowych przepisów było wielokrotnie odkładane, ponieważ różnica między samozatrudnionym a pracownikiem nie była jasna. Teraz jednak to opóźnienie dobiegło końca, chociaż niektórzy twierdzą, że nadal brakuje jasności.

Dlaczego nowe przepisy są potrzebne?

Ustawa DBA i jej potencjalny następca, VBAR, mają na celu rozwiązanie problemu osób, które nie chcą pracować jako przedsiębiorcy, ale są do tego zmuszone. Nie wiadomo dokładnie, ile osób jest fikcyjnie samozatrudnionych.

Związek zawodowy FNV od dawna walczy o prawa takich pracowników, na przykład w firmach kurierskich. Sąd uznał, że dostawcy pracujący dla Deliveroo nie są prawdziwymi freelancerami.

Również Stowarzyszenie Samozatrudnionych w Holandii sprzeciwia się przymusowemu samozatrudnieniu. Brutto stawka 33 euro za godzinę będzie dużą pomocą, twierdzi przewodnicząca Cristel van de Ven. "Pomaga to w szczególności kurierom, dostawcom poczty, kucharzom i kelnerom, którzy wolą pracować jako pracownicy etatowi. Jeśli pracujesz tylko za tak niskie stawki, prawdopodobnie nie możesz być trwałym przedsiębiorcą."

Kto jest zadowolony z nowych przepisów, a kto nie?

Pomimo wprowadzenia nowych przepisów, stowarzyszenie widzi jeszcze wiele do poprawy w ustawie VBAR. "Jest ona niedopracowana. Nie przemyślano wystarczająco konsekwencji dla pracowników. Mogą oni wkrótce mieć szereg 'kruche' umów. Jeśli na przykład prowadzisz kurs przez 40 godzin rocznie i masz na to umowę, możesz w ciągu roku mieć nawet dziesięciu pracodawców. To będzie administracyjny koszmar."

Według Van de Ven wiele korzyści podatkowych zostało już zredukowanych, a projekt ustawy o obowiązkowym ubezpieczeniu od niezdolności do pracy jest już na stole.

Ekspert ds. prawa pracy Van der Neut twierdzi, że obecny system zabezpieczenia społecznego opiera się na idei, że praca wykonywana jest na podstawie umowy o pracę. Według niego z tych zmian skorzysta najbardziej społeczeństwo, a także fundusze emerytalne, skarbiec państwa i fikcyjnie samozatrudnieni, którzy chcą być pracownikami.

Co dalej?

Nie ma jeszcze pewności, że ustawa VBAR wejdzie w życie w obecnej formie. Później w tym roku pojawi się jeszcze opinia Rady Stanu.

Następnie nad ustawą będą głosować izby parlamentu. Stowarzyszenie Samozatrudnionych w Holandii chce jeszcze rozmawiać z ministrem Van Hijum. Cristel van de Ven podkreśla: "Szybko musi pojawić się jasność."

Ustawa VBAR wejdzie w życie najwcześniej 1 stycznia 2026 roku.


Dziękujemy za przeczytanie! Zapraszamy do dzielenia się swoimi opiniami w komentarzach i na naszych profilach społecznościowych.


źródło: NOS

Zapraszam Cię do odkrycia sekretów prowadzenia udanej firmy w Holandii z "Przewodnikiem Przedsiębiorcy" mojego autorstwa.

Ten esencjonalny e-book zebrał praktyczne porady i wnikliwe spojrzenie na holenderski rynek, kulturę biznesową, rejestrację firmy, podatki, i wiele więcej. Idealny dla obecnych i aspirujących przedsiębiorców, ten przewodnik to Twój klucz do zrozumienia i

odniesienia sukcesu w biznesowym świecie Holandii. Nie przegap tej unikalnej wiedzy, która pomoże Ci rozwinąć swój biznes na nowe horyzonty!





Kup Teraz
Autor: KK Al-Dulaimi 23 lutego 2026
Politycy +18%, pracownicy +2%. Czy to jest ta sama Holandia?
Autor: K.K Al-Dulaimi 15 lutego 2026
Holenderski rząd planuje poważne zmiany w systemie zasiłku dla bezrobotnych (WW). Według wyliczeń związków zawodowych FNV i CNV część osób może w przyszłości otrzymywać nawet do 900 euro brutto miesięcznie mniej niż obecnie. To nie jest drobna korekta techniczna, ale zmiana, która może realnie wpłynąć na bezpieczeństwo finansowe tysięcy rodzin. Jednym z głównych elementów reformy jest skrócenie maksymalnego okresu pobierania zasiłku. Dziś maksymalna długość WW wynosi 24 miesiące. Nowe plany zakładają skrócenie tego okresu do 12 miesięcy. Oznacza to, że osoby z wieloletnim stażem pracy, które w razie utraty zatrudnienia mogły liczyć na dwuletnie wsparcie, w przyszłości otrzymają je tylko przez rok. Zmiany dotkną szczególnie osoby w wieku powyżej 50/55 lat, które statystycznie najtrudniej znajdują nową pracę. Dla nich skrócenie świadczenia o pełne 12 miesięcy może oznaczać utratę dziesiątek tysięcy euro. Z wyliczeń CNV wynika, że starszy, dobrze zarabiający pracownik może stracić nawet około 66 tysięcy euro w całym okresie bezrobocia w porównaniu do obecnych zasad. Drugim istotnym elementem reformy jest obniżenie maksymalnej wysokości świadczenia. Zasiłek WW jest obliczany na podstawie wcześniejszego wynagrodzenia, ale obowiązuje górny limit. Obecnie maksymalne świadczenie wynosi około 4600 euro brutto miesięcznie. Po zmianach limit ten miałby spaść do około 3700 euro brutto. W praktyce oznacza to, że osoby zarabiające około 5000 euro brutto miesięcznie, wliczając wakacyjne dodatki i ewentualną trzynastą pensję, w przypadku utraty pracy otrzymają nawet do 900 euro miesięcznie mniej niż dziś. Rząd argumentuje, że system ma być krótszy, ale częściowo wyższy w pierwszych miesiącach bezrobocia. Jednak analiza planów pokazuje, że ewentualne podwyższenie świadczenia dotyczyłoby tylko pierwszych dwóch miesięcy i miałoby wejść w życie później niż same cięcia. Oznacza to, że realne oszczędności budżetowe, szacowane na około półtora miliarda euro, wynikają przede wszystkim z ograniczenia długości i maksymalnej wysokości wypłat. Zmiany obejmują również warunki uzyskania prawa do zasiłku. Obecnie, aby otrzymać WW, trzeba przepracować 26 z ostatnich 36 tygodni przed utratą pracy. Nowa propozycja zakłada zaostrzenie tego wymogu do 42 z ostatnich 52 tygodni. To szczególnie dotknie osoby pracujące sezonowo, na krótkich kontraktach lub w systemie elastycznym. Według związków zawodowych właśnie ta grupa najbardziej potrzebuje zasiłku jako pomostu między jednym a drugim zatrudnieniem. Kolejna istotna zmiana dotyczy długości stażu pracy potrzebnego do uzyskania pełnych 12 miesięcy zasiłku. Obecnie, aby mieć prawo do roku WW, trzeba przepracować około 14 lat. Według nowych planów wymagany staż miałby wzrosnąć do 24 lat. Oznacza to, że osoba w wieku około 35 lat, która dziś mogłaby liczyć na rok wsparcia, w przyszłości po 14 latach pracy miałaby prawo tylko do około siedmiu miesięcy zasiłku. Z wyliczeń FNV wynika, że około jedna czwarta osób, które dziś otrzymują WW, otrzymywałaby niższe świadczenie, gdyby nowe przepisy już obowiązywały. Związki zawodowe ostrzegają, że w połączeniu z możliwymi masowymi zwolnieniami w dużych firmach, takich jak Heineken, ING czy ASML, może to prowadzić do wzrostu problemów finansowych wśród klasy średniej. Rząd podkreśla, że nowe zasady mają dotyczyć osób, które dopiero w przyszłości stracą pracę. Obecne przypadki mają zachować dotychczasowe warunki. Jednak dla wszystkich aktywnych zawodowo pracowników oznacza to jedno: w razie utraty pracy system wsparcia będzie mniej korzystny niż dotychczas. Dla Polaków w Holandii temat jest szczególnie istotny. Wielu rodaków pracuje w sektorach opartych na umowach tymczasowych, projektowych lub sezonowych. Zaostrzenie wymogów i skrócenie okresu wypłat może sprawić, że część osób w ogóle nie zakwalifikuje się do zasiłku lub otrzyma go na znacznie krótszy czas. W realiach wysokich czynszów, kredytów hipotecznych i rosnących kosztów życia taka zmiana może mieć poważne konsekwencje. System socjalny w Holandii przez lata był postrzegany jako stabilny i przewidywalny. Obecne plany pokazują jednak, że również tutaj zasady mogą ulec znacznemu zaostrzeniu. Dlatego kluczowe staje się świadome planowanie finansowe, budowanie poduszki bezpieczeństwa i dokładna znajomość swoich praw. Wiedza w tym przypadku naprawdę daje przewagę. Im wcześniej zrozumiemy, jak mogą wyglądać nowe realia, tym lepiej możemy się do nich przygotować. Super, teraz jest bardzo fajnie napisane. A teraz zrób tabelkę porównawczą, jakie są przepisy, jakie są wymogi teraz i jak będzie w przyszłości.
Autor: KK Al-Dulaimi 6 lutego 2026
Trwają konsultacje rządowe w Holandii
Autor: KK Al-Dulaimi 30 stycznia 2026
Szykują się duże zmiany!
Autor: KK Al-Dulaimi 16 stycznia 2026
Nawet 500 milionów euro do zwrotu za podwyżki mandatów!
Autor: KK Al-Dulaimi 10 stycznia 2026
Co ustalono 9 stycznia i jakie może mieć to skutki dla obywateli Unii Europejskiej.
Autor: KK Al-Dulaimi 9 stycznia 2026
C zym jest, jak działa i co oznacza dla ZZP oraz osób prywatnych
Autor: KK Al-Dulaimi 9 stycznia 2026
Helmond wprowadza podatek za mieszkanie bez meldunku. Czy to początek ogólnokrajowej zmiany?
Autor: KK Al-Dulaimi 5 stycznia 2026
Co zmienia się od 1 stycznia 2026 roku dla Twojego portfela, kompleksowy i szczegółowy przewodnik
Autor: KK Al-Dulaimi 17 grudnia 2025
Co dokładnie się zmienia i kogo to dotyczy?
Autor: KK Al-Dulaimi 15 grudnia 2025
Rada Stanu ostro krytykuje obowiązkową bazową ubezpieczenie od niezdolności do pracy dla ZZP. Co to oznacza w praktyce?
Autor: KK Al-Dulaimi 10 grudnia 2025
Miliony pracowników mogą odzyskać swoje pieniądze!
Więcej wpisów